Rodzinę zastępczą tworzą osoby, które czasowo przyjmują pod opiekę dziecko, którego biologiczni rodzice nie mogą zapewnić mu opieki i bezpieczeństwa. Co bardzo ważne, kandydaci na rodziny zastępcze cały czas są potrzebni.

Według danych Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej, we wrocławskich placówkach opiekuńczo-wychowawczych na rodziców zastępczych czeka stale ok. 400 dzieci, przy czym znaczna część z nich to maluchy poniżej 10. roku życia. To dzieci, które straciły swoje domy i często nie wiedzą kiedy oraz czy w ogóle do nich powrócą. Żyją w niepewności, strachu i zagubieniu. Otoczone fachową opieką, ale nie ciepłem domowym… Dla nich rodzina zastępcza to po prostu ratunek.

Jak działa rodzina zastępcza?

Najważniejszym celem stworzenia rodziny zastępczej jest zapewnienie dziecku bezpiecznego i stabilnego środowiska do czasu, aż będzie mogło wrócić do swojej rodziny biologicznej lub trafi do adopcji. A to oznacza, że dziecko w rodzinie zastępczej powinno funkcjonować możliwie najnormalniej, czyli chodzić do szkoły, brać udział w życiu społecznym, mieć zapewniony dostęp do opieki zdrowotnej.

Pani Iza, jedna z bohaterek naszych tekstów o rodzinach zastępczych opowiada, że z trójką swoich dzieci (jedno z zespołem Downa i dwoje z autyzmem) bardzo lubi chodzić do kina albo do restauracji.

CZYTAJ TEŻ:

• Bez męża, bez dzieci, na głęboką wodę. Pani Małgosia stworzyła rodzinę zastępczą i przyznaje: Takie rzeczy się dzieją. Taka miłość się przydarza
• Warsztaty zainteresowań w Centrum Terapii i Wsparcia ZOBACZ MNIE w Rodzinie
• Ta rodzina już dawno mogłaby się rozpaść, a jednak… „Dzieci to mój promyczek słońca, nawet w najgorszym mroku”

– Uczę ich tych zachowań społecznych i z wielką radością obserwuję, jak wnikają w ten świat. Wyjście do restauracji to zawsze święto, ładnie się ubieramy i chętnie świętujemy w ten sposób wspólne sukcesy. W kinie czasami bywa trudno, ze względu na problemy ze skupieniem uwagi, ale jest to do przezwyciężenia i zawsze, ale to zawsze warto ponosić taki wysiłek – przyznaje mama zastępcza.

Rodzina zastępcza a adopcyjna – podstawowe różnice

Rodzina zastępcza i rodzina adopcyjna pełnią różne role w systemie opieki nad dziećmi, stąd też inna jest ich organizacja.

Rodzina zastępcza sprawuje opiekę czasową i w tym czasie dziecko formalnie pozostaje pod władzą rodzicielską rodziców biologicznych (chyba że sąd postanowi inaczej). Natomiast rodzice adopcyjni przyjmują dziecko na stałe – staje się ono, według prawa, po prostu ich dzieckiem.

W rodzinie zastępczej dziecko nie zmienia nazwiska ani stanu cywilnego. Przy procesie adopcji dziecko najczęściej otrzymuje nazwisko rodziców adopcyjnych i dokładnie takie prawa, jak dziecko biologiczne.

Adopcja jest rozwiązaniem na całe życie. Tymczasem rodzina zastępcza opiekuje się dzieckiem do momentu:

• powrotu do rodziny biologicznej,
• umieszczenia w rodzinie adopcyjnej,
• osiągnięcia pełnoletności.

Rodzina zastępcza otrzymuje świadczenia z MOPS lub Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie (PCPR). Natomiast rodzina adopcyjna korzysta jedynie z powszechnych świadczeń jak np. 800+.

Na jakie wsparcie można liczyć

Rodzina zastępcza ma przydzielonego koordynatora rodzinnej pieczy zastępczej, który regularnie się z nią kontaktuje, odwiedza i pomaga rozwiązywać ewentualne problemy wychowawcze lub formalne. MOPS wypłaca świadczenia na utrzymanie dziecka oraz inne dodatki, np. na wypoczynek poza miejscem zamieszkania dziecka czy usługi specjalistyczne.

Dodatkowo pracownicy ośrodka – jeśli sytuacja prawna dziecka na to pozwala – pomagają w organizowaniu kontaktów dziecka z rodziną biologiczną. Pomagają też rodzinie zastępczej w sprawach związanych z dokumentami, szkołą, leczeniem, świadczeniami i innymi formalnościami, monitorują sytuację dziecka i rodziny, odwiedzają dom, rozmawiają z opiekunami i sporządzają sprawozdania. Rodzina może korzystać z pomocy psychologa, pedagoga, prawnika lub terapeuty, jeśli dziecko tego potrzebuje.

Fundacja ZOBACZ MNIE organizuje bezpłatne zajęcia terapeutyczne a także warsztaty zainteresowań dla dzieci z pieczy zastępczej oraz dla rodziców zastępczych. Więcej informacji pod numerem telefonu – 690-094-199

Jak zostać rodziną zastępczą?

Aby zostać rodziną zastępczą, należy m.in.:

• mieć odpowiednie warunki mieszkaniowe,
• mieć stabilną sytuację życiową,
• nie być karanym,
• cieszyć się dobrym stanem zdrowia.

UWAGA: Rodziną zastępczą może zostać praktycznie każdy. Rodzinami zastępczymi mogą zostać osoby samotne lub w związku małżeńskim, mające własne dzieci lub bezdzietne, osoby pracujące, emeryci, renciści, osoby spokrewnione lub obce.

Kandydaci przechodzą rozmowę kwalifikacyjną oraz badania psychologiczne, po czym kierowani są na specjalne szkolenie przygotowujące do pełnienia tej roli. Po ukończonym szkoleniu i otrzymaniu zaświadczenia kwalifikacyjnego można już pełnić funkcję rodziny zastępczej. Nowa rodzina trafia do bazy organizatora pieczy zastępczej i gdy pojawi się dziecko, potrzebujące pomocy, proszona jest o przyjęcie go pod opiekę.

Chcesz wiedzieć więcej? Skontaktuj się z Miejskim Ośrodkiem Pomocy Społecznej we Wrocławiu:

• przyjdź do Działu Wsparcia Rodzin Zastępczych, który mieści się przy ul. Wysokiej 6 we Wrocławiu
• zadzwoń pod numery: 71 78 22 411, 71 78 22 323, kom. 501 023 342 oraz 71 78 22 320, kom. 501 025 926
• napisz e-mail: rodzicielstwo.zastepcze@mops.wroclaw.pl